Over kanaal stenose

De kanaalstenose is een aandoening welke meestal voorkomt bij oudere mensen. Kanaalstenose is een vernauwing van het wervelkanaal meestal laag in de rug. Het wervelkanaal is de ruimte middenin de wervelkolom en deze loopt van de schedel naar de stuit. Hierin bevindt zich het zenuwstelsel wat de prikkelgeleiding verzorgt van hersenen naar de rest van het lichaam en terug. Steeds tussen twee wervels, ter hoogte van de tussenwervelschijf, takken zenuwen af en maken zo verbinding tussen de hersenen en het lichaam via het ruggenmerg.

Twee vormen van degeneratie + oorzaken rugpijn

Stenose 1

Dit ruggenmerg en de plaats waar de zenuw uittreedt moet natuurlijk ruimte hebben, anders wordt de uittredende zenuw bekneld. Bij een hernia of uitpuilende tussenwervelschijf drukt dus de tussenwervelschijf tegen de zenuw. Dit is dus aan de voorkant van het ruggenmerg. Zie bovenkant van plaatje, dus 1; hier ziet u een puilende schijf drukken tegen de wortel. Bij de kanaalstenose drukt het tussenwervel-gewricht met zijn verdikte kapsel tegen de zenuw aan de achterkant van de zenuwen van het ruggenmerg. Zie onderkant van plaatje, dus 2; hier ziet u het gewrichtje met slijtage aan de achterkant drukken tegen de zenuw. In feite bestaat er laag in de rug (vanaf de tweede lumbale wervel) geen ruggenmerg meer maar een hoeveelheid zenuwen die daar ook wel de "paardenstaart'' wordt genoemd.

Wat zijn de symptomen van de kanaalstenose?

De klachten zijn pijn in de rug en/of in de bil of billen en/of in het been of benen bij staan en lopen. Soms is er een stuurloos gevoel in het been.Het meest kenmerkend van de kanaalstenose is het krijgen van klachten bij staan en lopen en het verdwijnen van klachten bij zitten en bukken.
Stenose 2

Hoe ontstaan de klachten nu?

Bij staan en lopen is de rug licht hol en bij zitten of bukken is de rug bol, hierin zit nou de essentie! Wat er gebeurt bij de kanaalstenose is dus het volgende: het kapsel van het tussenwervelgewrichtje, dat verdikt is door slijtage,drukt tegen de uittredende zenuw meestal onderin de rug; dit gebeurt als de rug in gestrekte licht holle stand is, dus bij lopen en staan. Immers dan is het tussenwervelgewrichtje in elkaar gedrukt en neemt meer ruimte in. (zie MRI-scan plaatje verderop). Zo drukt het verdikte kapsel van dit gewrichtje tegen de uittredende zenuw. Als deze persoon nu gaat zitten of gaat bukken trekt het gewrichtje zich uit elkaar en trekt zo het kapsel strakker waardoor er meer ruimte ontstaat rond het gewrichtje en zo komt de druk op de zenuw weer vrij en verdwijnen de klachten heel snel! De verbetering is zo gebeurd, meestal binnen een minuut! Hieronder ziet u een plaatje met de rug in gebogen toestand als bij bukken en zitten. U ziet duidelijk dat het kleine gewrichtje aan de achterkant hierdoor opent en uitstrekt en er zo meer ruimte komt voor de uittredende zenuw (zenuw hier niet getekend). Dus waarschijnlijk hebben veel oudere mensen met een rollator, waarbij ze dus steeds bij het lopen wat voorover hangen, geen last van kanaalstenoseklachten omdat ze nooit helemaal opstrekken. Ook fietsen gaat prima omdat dan de rug ook in licht gebogen toestand staat en er genoeg ruimte is voor de uittredende zenuw.>

Wat is er te doen bij de kanaalstenose?

Uiteindelijk is de kanaalstenose een uiting van slijtage van de tussenwervelschijf en het tussenwervelgewricht. Dit proces gaat natuurlijk langzaam; we spreken over degeneratie en artrose. Bij de nog niet vergevorderde kanaalstenose is er de mogelijkheid van een epiduraal-injectie met corticosteroïden, die op hun beurt weer de weefsels in de omgeving van het facetgewricht en de zenuw ontzwellen. Hiermee verdwijnt de zwelling rond het kapsel en de zenuw; de slijtage zelf blijft bestaan maar veroorzaakt dan geen irritatie meer. De epiduraal- injectie moet eigenlijk in een of twee keer helpen, anders heeft dat geen zin. Zie hier voor epiduraal-injectie. Een andere mogelijkheid is een corticosteroïde injectie in het facetgewricht onder doorlichting met de C-boog. Of als de plek van de vernauwing aangetoond is op een MRI-scan ( zie MRI-scan plaatje) een corticosteroïde-injectie in de opening waar de zenuw naar buiten komt, ook m.b.v. de C-boog. Zie hier voor C-Boog. Als dit niet helpt zal de neuroloog na het aantonen van de kanaalstenose met een MRI-scan eventueel de neurochirurg consulteren voor mogelijke operatie.

Wat is er te zien op een MRI-scan?

Stenose 3 Hiernaast ziet u een MRI-scan van een kanaalstenose. U ziet van links naar rechts 4 plaatjes. Het tweede plaatje van links laat u de wervelkolom zien dwars doorgesneden. U ziet de wervels met steeds zwarte tussenwervels ertussen. Aan de rechterkant van de wervels ziet u twee zwarte bolletjes die bijna de wervels aanraken: dat zijn de facetgewrichten met slijtage. Op het aller rechtse plaatje ziet u hoe het vocht in het kanaal (de witte kolom) vernauwd wordt op de plaats van de twee zwarte bolletjes! U kunt zich nu voorstellen dat zenuwen die daar lopen ingedrukt worden en zo het klachtenpatroon passend bij de kanaalstenose veroorzaken.

Vorige pagina

Lees verder over de blokkering.